SYMPHONY NO 5 VAN BEETHOVEN
DE BACKSTORY
Symphony No. 5 in C minor, Op. 67
Yo yo, ik ben Beethoven, jonguh, en ik ga jullie zo de backstory van Symfonie nr. 5 droppen, wollah! Als ik terugkijk op die beest van een symfonie, voel ik het nog steeds diep in mijn botten, fam, kei zwaar en kei mooi tegelijk! Dus zeg eens eerlijk, gozer: ben jij ook nieuwsgierig naar de backstory van Symfonie nr. 5, of zit je daar maar te gapen als een lamp? Ik ben er om jou erdoorheen te loodsen, mattie, stap voor stap, geen stress, ik heb het hele verhaal in mijn broekzak! En als het verhaal klaar is, gooi ik er nog een lading tips achteraan om dieper in Symfonie nr. 5 te duiken, lekker breezy, tintin!
---
Vijf, jonguh, vijf
Ayo, symfonie nummer 5, opus 67, in c-mineur, en dat beest duurt maar zo'n 33 minuten, kei kort voor zo'n bom! In de herfst van 1803 krabbel ik de eerste ideetjes al op papier, mattie, lekker vroeg bezig! Daarna ben ik er jááren mee in de weer, bro, en dat is geen maand of twee, dat is een heel relatiedrama! Mijn muziekding was dus echt langzamer klaar dan een pizza bezorgen in de spits, wollah, maar wel duizend keer beter!Parijs gecanceld, fam
Vanaf begin 1804 zit ik erin, gozer, en dan wordt die trip naar Parijs afgeblazen waar ik het ding zelf wou flexen! Mijn motivatie ging meteen op slot, heftig, en het hele project bleef een tijdje liggen als een oude sok onder de bank! Pas in de lente van 1807 trap ik weer vol op het gas en knal ik het grootste deel eruit tot begin 1808, bam, bam, bam! In maart 1808 zet ik de laatste streep onder de autograaf, sheesh, eindelijk klaar, wat een bevalling, ouwe!Twee VIP's op het titelblad
Ik draag dit ding op aan prins Franz Joseph Maximilian Lobkowitz en graaf Andrey Kyrillovich Razumovsky, echte kanjers met namen zo lang als een trein! Twee van die dikke namen op één titelblad, dat is een dubbele sticker op je sneakers, vet toch? Zo staat die c-mineur-bom niet zomaar los in de wereld maar met twee hoge heren aan z'n zij, lekker breezy! Buigen hoef je overigens niet, jonguh, gewoon luisteren en je hoofd laten ontploffen, nul stress!Vier levels in één game
Zo'n symfonie bestaat uit delen, in het jargon bewegingen, en denk er gewoon aan als levels in een game, elk level z'n eigen vibe maar samen één groot verhaal, wollah! Level 1 is Allegro con brio, een stormachtige knaller in c-mineur, en level 2 is Andante con moto, waar je lekker mag chillen als een ouwe op een bankje! Level 3 is een scherzo, Allegro, snelle jongen die dat viernoten-ritme terugbrengt en zonder adempauze doorstuift naar level 4, ook Allegro, waar het C-majeur knalt als nieuwjaarsvuurwerk, bro! Je start in een stormachtig c-mineur en je eindigt in een vrolijk C-majeur, dat is de plot-twist van de eeuw, kei vet, check!Die avond in het Theater an der Wien
Op 22 december 1808 knal ik het ding voor het eerst live in het Theater an der Wien in Wenen, en ik sta zelf te dirigeren, gast, tintin! Het was een concert met alleen mijn eigen werk, mattie, een hele avond Beethoven en geen andere gozer op de poster! Eerst de Zesde, pas daarna de Vijfde in de tweede helft, plus nog het vierde pianoconcert en de Choral Fantasy, bro, een complete buffetavond! Dat is geen concert maar een all-you-can-eat, jonguh, en iedereen moest door tot de laatste noot!Een flop, check dat even
Eerlijk waar, fam: het werd geen succes, en de kritiek reageerde amper, wat een flauwe boel! Dat orkest had nauwelijks gerepeteerd, dus het was een beetje lekker rommelen, ouwe, geen pretje! En het publiek was kapot van die lange avond en hing erbij als een zak aardappels, hoofd al thuis, fissa weg! Maar E.T.A. Hoffmann schrijft dat het 'onbeschrijflijk diep, prachtig' is, en dat is mijn revanche, sheesh, wat een held!Het finale-feestje met extra gasten
In het laatste deel gooi ik voor het eerst in een symfonie piccolo, drie trombones en contrafagot er tegelijk bij, volle bak, wollah! Die jongens zijn niet de hele tijd aanwezig, hoor, ze komen pas in dat laatste deel binnen als nachtvlinders in de club! Daarvoor sluipt het scherzo via een lange brug over aanhoudende pauken het finale in, spanning tot je ervan gaat bijten, beest! En dan eindelijk C-majeur, gozer, alsof de zon opeens uit de hoodie springt, kanjer!Noodlot aan de deur, of toch niet?
De bijnaam 'Fate Symphony' komt van de zin 'zo klopt het noodlot aan de deur', mattie, lekker dramatisch! Die zin komt van Anton Schindler, en die schreef zijn verhalen pas na mijn dood op, dus ik kan niks meer bevestigen, bro! Of ik het echt zei? Niemand die het weet, jonguh, want men twijfelt aan Schindler z'n betrouwbaarheid, lekker stabiele getuige, hè! Het verhaal gaat ook dat Carl Czerny zei dat dat motiefje van een geelgors in de Prater kwam, maar da's ook zo'n broodje-aap-verhaal, ouwe!De drukpers draait
In september 1808 komen Breitkopf & Härtel op bezoek in Wenen en krijgen ze kopieën mee, gozer, sneller dan een bezorger op een scooter! De eerste uitgave komt dus van die jongens, bam! Zo gaat het ding van mijn hoofd naar papier en vandaar naar de rest van de wereld, fissa onderweg, wollah! Mijn noten kregen dus een eigen paspoort bij Breitkopf & Härtel, mattie, wat een kanjer van een uitgever!Doof maar nooit stil
Rond 1798 begon mijn gehoor het te begeven, bro, en toch zit ik hier zo'n bom te schrijven, absurd, jonguh! Mijn oren waren de slechtste collega's ooit, maar m'n hoofd bleef fissa doordraaien, geen pauze, geen genade! Op 26 maart 1827 ga ik dood in Wenen, ouwe, en toch bonkt die c-mineur-bom nog steeds door de speakers! Dus draai dat ding hard, gozer, en laat de buren maar klagen, die hebben gewoon geen smaak, tintin!---
Ayo, ouwe, dat was em dan: van die eerste krabbels in 1803 tot dat gedrocht op het podium, lekker bezig geweest, toch? Vertel eens eerlijk, vond je de backstory van Symphony No 5 een beest of lag je er half in coma bij, jonguh? Bij de première in 1808 kreeg ik amper commentaar, want het orkest had nauwelijks gerepeteerd en het publiek was gesloopt. En kijk nou, gozer, de hele wereld kent die vier noten nog steeds, geen grap! Maar chill, fam, we zijn nog lang niet klaar met dit ding, wollah! Er zit nog zóveel meer in, breezy, zoals die variaties in het tweede deel of de finale waar de piccolo en de trombones voor het eerst in een symfonie komen binnenknallen! Daar valt zoveel te graven dat je er een hele zondag op de bank mee zoet bent, tintin! Klik dus op die links hieronder, kanjer, en duik er lekker dieper in! Check ze allemaal, want ik zweer het je, er wacht nog genoeg heftigs op je, bro!