Belletjespatser duikt in klokkensauce van Liszts La campanella
De luistergids

Eén bakbeest van een solo piano, geen orkest nodig!

Ewa strijder, zet je schrap en gooi die oren wagenwijd open voor La campanella, want ik heb nul andere muzikanten nodig om de hele tent hier compleet af te breken, wollah! Geen violen of blaasgasten op mijn podium, niffo, ik ram deze hele tune puur op één solo piano eruit alsof ik in mijn eentje een heel leger aanstuur, tantoe leip! Let bij het luisteren vooral op mijn rechterhand die als een bezeten kangoeroe twee octaven heen en weer stuitert, drerrie, want bovenin tikt steeds dat hoge nootje terwijl ik onderin de melodie spit! Ondertussen houdt mijn linkerhand beneden de boel strak in het gareel als een zware motor op de boulevard, gap, dus spits je oortjes en check hoe mijn tien vingers klinken als twintig man!

Waarom dit ding het kleine belletje heet, swa!

Je vraagt je sowieso af waarom iedereen deze track La campanella noemt terwijl er op het papier gewoon Grandes études de Paganini, S. 141: No. 3 in G-sharp minor staat, toch gozer? Nou mattie, die Italiaanse bijnaam betekent dus simpelweg het kleine belletje, en die heb ik geleend van die magische viool-eindbaas Niccolò Paganini uit zijn Violin Concerto No. 2 in B minor, Op. 7! In het laatste deel van dat concert liet die para gast serieus een echt handbelletje meepingelen bij zijn rondo-melodie, ouwe, en dat geluid bleef na zijn show in Parijs non-stop in mijn bol hangen! Daarom laat ik op mijn eigen toetsen die hoogste noot elke keer zo kristalhelder rinkelen, dushi, alsof er een ijskoude ijscoman met haast door je straat scheurt!

De blauwdruk: variaties stapelen tot het dak eraf vliegt!

Hoe ik de vorm van La campanella in elkaar heb gesleuteld toen ik in 1851 in Weimar de definitieve versie afrondde, was nog een heel avontuur op zich, broer! Vergeet stijve sonates of ingewikkelde puzzels, sahbi, want ik heb er gewoon een keiharde reeks variaties op dat rondo-thema van Niccolò Paganini van gemaakt met een zieke coda erachteraan! Elke keer pak ik hetzelfde deuntje terug bij zijn kraag, kil, maar ik trek het telkens een verser en gekker jasje aan zodat je je geen halve seconde verveelt! Ik ga al die delen nu één voor één met je langs lopen, grote speler, dus hou je vast aan je stoel want we duiken gelijk diep de vinger-gymnastiek in!

Deel 1: De aftrap in Allegretto met springende duimen!

Ik trap het eerste deel direct open op tempo Allegretto in een strakke zes-achtste maat, mattie, lekker dansbaar en lichtvoetig maar meteen met een donker randje in gis-mineur! Na een kort, geheimzinnig voorstukje sluipt dat beroemde thema op zijn tenen naar binnen, drerrie, terwijl mijn rechterhand al meteen die enorme sprongen van één en twee octaven moet maken! Elke sprong tikt bovenin dat felle belletje aan, wollah, en als ik maar één millimeter naast die toets mik, ligt heel mijn reputatie meteen op de stoep! De sfeer is hier nog speels en een tikkeltje brutaal, swa, alsof ik je eerst even met een knipoog uitdaag voordat ik het echte kanon van stal haal!

Deel 2: Dubbele klappers en trillers met je zwakste vingers!

In het volgende stuk schroef ik de spanning fissa omhoog, niffo, want één keer pingelen is voor amateurs en ik laat die hoge noten nu razendsnel achter elkaar stotteren! Mijn vingers tikken hetzelfde toetsje zo rap aan als een specht met kortsluiting, gap, terwijl de melodie in gis-mineur steeds dikker en driester door de kamer rolt! Daarna dwing ik mijn vierde en vijfde vinger, gewoon de twee slapste vingers van je hele hand, ouwe, om bovenin supersnelle trillers te draaien dat het zweet je uitbreekt! Het klinkt niet meer als één los belletje, broer, maar als een compleet alarm dat midden in de nacht afgaat omdat de boel op ontploffen staat!

Deel 3: Glijden over de toetsen en twee handen in de aanval!

Vervolgens gooi ik het roer weer om in de nieuwe variaties, gozer, met bliksemsnelle loopjes die als gladde palingen over die zwart-witte toetsen naar boven en beneden glippen! De stemming wordt hier een stuk grootser en dramatischer, sahbi, want nu bemoeit mijn linkerhand zich ook volop met het geweld en dondert de bas er keihard onderdoor! Sprongen van twee octaven vliegen je nu om de oren vanuit alle hoeken, kil, zodat die arme solo piano bijna uit zijn houten voegen barst van de energie! Je voelt aan alles dat we richting de finale denderen, dushi, want ik geef je oren geen seconde rust meer en blijf die melodie maar oppompen!

Deel 4: De coda waar de vlam echt in de pan slaat!

En dan belanden we in de coda, strijder, het allerlaatste sloopgedeelte waarin ik alle remmen losgooi en het tempo aanvoelt als een op hol geslagen koets! Ik jaag die akkoorden in gis-mineur met volle kracht over het klavier, wollah, met sprongen en octaven die zo bizar snel gaan dat je mijn handen bijna niet meer ziet bewegen! Het kleine belletje van het begin is nu veranderd in een gigantische stormklok, mattie, die iedereen in de zaal compleet van zijn sokken blaast! Met een paar laatste, verpletterende klappen ram ik het slot erin, drerrie, en geloof mij maar dat je na die laatste noot eerst even naar adem moet happen!

Knal die afspeelknop nu zelf aan, grote vriend!

Zo niffo, nu weet je precies hoe de vork in de steel zit en nodig ik je uit om La campanella gewoon lekker zelf te gaan ervaren! Geef die afspeelknop een flinke hengst, gap, leun achterover en laat je helemaal meesleuren door het toetsengeweld dat ik voor je heb klaargezet! Houd onder het luisteren al die gekke sprongen en trillers waar we het net over hadden in je achterhoofd, ouwe, dan hoor je pas echt wat een topsport dit is! Ik hoop dat deze muzikale rit door mijn La campanella jou net zo'n gruwelijke kick geeft als ik zelf kreeg toen ik dit beest in elkaar zette, swa!