SYMPHONY NO 5 VAN MAHLER
'IV. ADAGIETTO'
Symphony No. 5 in C-sharp minor
Yo yo yo, mattie, ik ben Mahler, en ik ga jou nu even lekker door het vierde deel loodsen, het Adagietto, wollah! Ben jij een beetje nieuwsgierig, jonguh, of zit je daar gewoon te slapen? Wil jij die uitleg over het Adagietto, of wil je 'm niet, kanjer? Ik ben er niet voor de sier, gozer, ik pak jou bij je mouw en ik neem je mee langs elk detail van dit deel, tintin, geen stap sla ik over! En als ik klaar ben met dat Adagietto, bro, dan gooi ik nog een stapel tips op tafel waarmee jij die Vijfde Symfonie verder kan uitpluizen, safe, lekker bezig!
---
Luister met je hart, biz
Yo mattie, check: dit deel duurt zo'n tien minuten en ik heb er alleen strijkers en een harp in gezet, wollah, meer heb ik niet nodig! Geen fluiten, geen koper, geen gebonk, jonguh, dus het is een kale bende zonder poespas, breezy! Die strijkers zingen als een zwoele zanger onder je raam en die harp tinkelt er tussendoor als een chickie die zachtjes aan je mouw trekt, safe, lekker bezig! Dus leun achterover, gozer, zet die telefoon op stil en laat je oren gewoon smelten, geen grap!Waarom zo'n klein woordje, kanjer?
Adagietto is gewoon het verkleinwoordje van adagio, een langzaam tempo, dus een adagio-tje, schattig hè, wollah! Maar let op, jonguh: mijn eigen aanwijzing erboven is 'Sehr langsam', heel langzaam, dus die titel is stiekem kleiner dan het voelt, tintin! Het is geen groot gedoe met trompetten en pauken, maar een intiem hutje van snaren, kleintje maar fijn, no cap! En ik zet er ook 'seelenvoll' bij, ouwe, dus zielvol, en 'mit innigster Empfindung', met het meest hartelijke gevoel, beest, hou je zakdoek klaar!Geen gedoe, gewoon drie stukjes gevoel
De vorm kiezen was een avontuur, mattie: ik ga niet voor stormachtig gedoe maar voor een lang, rustig vloeiend liedje, wollah! Ik knip het in drie stukjes, check: de start uit de stilte, het hart vol gevoel en het zachte afscheid, safe! Het opent deel drie van mijn symfonie, jonguh, dus na die Scherzo-bonk mag iedereen eindelijk weer ademen, breezy! In de volgende paragrafen loop ik ze één voor één met je langs, gozer, lekker bezig, gekke bende!Gedeelte 1: Uit het niets, als een spook zonder laken
Ik begin vanuit de stilte, jonguh, met zachte, lang aangehouden noten van de strijkers, en het is net een mistbank die over de wei kruipt, wollah! Het tempo staat op 'Sehr langsam', bro, dus niemand heeft hier haast en zelfs een slak haalt je in, geen grap! Het staat in F-majeur en voelt zo warm als een dikke deken, mattie, safe! En die harp doet gewoon mee vanaf het begin, gozer, geen late binnenkomer, die tinkelt er lekker bij, tintin!Gedeelte 2: Hartje vol gevoel, pak de tissues
Hier draai ik het gevoel wagenwijd open, kanjer, met 'espressivo' erboven en 'mit innigster Empfindung', wollah! De melodie zwelt aan en trekt aan je hart als een puppy bij de koelkast, breezy, zielig mooi! Het verhaal gaat dat dit mijn liefdesbrief aan Alma is, want ik zou een gedicht voor haar hebben achtergelaten, maar zeker weten doet niemand het, mattie! Wat wél vaststaat: ik draag dit deel aan Alma op, jonguh, dus mijn chickie krijgt de mooiste plek van de hele symfonie, safe!Gedeelte 3: Zacht eruit, maar niet vergeten
Daarna zakt alles weer terug, ouwe, rustig uitbollend als een bal op het gras, geen stress, no cap! In de finale haal ik materiaal uit dit deel weer tevoorschijn, tintin, dus dit liedje zit nog in mijn achterzak voor de grote afsluiter, lekker slim! Ik dirigeer dit deel zelf ook los, als eigen nummer, wollah, want het staat prima op eigen benen, gozer! Hoe snel het gaat? Het verhaal gaat dat Mengelberg en ik het in zo'n zeven minuten speelden, maar tegenwoordig duurt het van zeven tot vijftien minuten, beest, dus rek maar lekker uit, biz!Beuk op play en smelt
Zo, nu jij, mattie: beuk op play en laat die tien minuten over je heen walsen, wollah! Hou in je achterhoofd wat ik je net verteld heb, de stilte, het gevoel, de harp, jonguh, dan snap je het nog beter, check! Mensen kennen dit stuk ook uit Visconti's film Death in Venice in 1971, en Bernstein dirigeerde het in 1968 bij de uitvaartmis van Robert F. Kennedy, gozer, serieus zwaar, no cap! Ik hoop dat jij deze rit net zo heftig vindt als ik toen ik hem maakte, breezy, tintin, safe!---
Yo, mattie, dat was em dan, tien minuutjes strijkers en harp, en jij zit nog te trillen op je stoel, wollah! Ik droeg dit deel aan Alma op, jonguh, en ik hoop dat je dat gevoel lekker mee de deur uit smokkelt, safe! Het begint uit de stilte, bro, en zo laat ik je ook weer los, zachtjes en zonder gedoe, tintin! Dus zeg eens eerlijk, gozer: had je er schik in om te leren over de luistergids van IV. Adagietto uit Symphony No 5, of was het gewoon een beest van een ritje, lekker bezig? Maar chill, ouwe, want ik ben er nog lang niet klaar mee, er zit nog zoveel meer in die Vijfde om te ontdekken, kanjer! Het Adagietto opent deel drie, dus die finale staat nog te wachten en haalt materiaal uit dit deel terug, gekke bende, no cap! Klik dus lekker op die links hieronder, breezy, en duik die Vijfde verder in, yallah!