SWAN LAKE VAN TCHAIKOVSKY
DE BACKSTORY

Swan Lake, Op. 20, ballet in four acts (1877)

Tchaikovsky vertelt de backstory van zijn Swan Lake
Yo yo, kom hier, fam, ik ben Tchaikovsky en ik ga jou het verhaal áchter Swan Lake droppen, lekker rustig, geen stress! Even terugkijken, ouwe, want achter die zwanen zit een heel pad vol gedoe en dromen, en ik loop daar in m'n hoofd nog steeds doorheen te kuieren, deep, bro! Ben jij nieuwsgierig, jonguh, wil je weten hoe dat beest van een ballet ooit begon, tintin? Check, ik ben hier om jou erdoorheen te loodsen, mattie, ik hou je bij je schouder vast van begin tot eind, geen enkele zwaan die jou kwijtraakt! Geen paniek, gozer, ik laat je echt niet verdwalen op dat meer, safe! En als het verhaal klaar is, breezy, geef ik je nog genoeg wegen om Swan Lake zelf verder te ontdekken, dus je loopt hier niet met lege handen weg, wollah! Pak dus een plekje, lekker bezig, en laat die zwanen maar komen aanzwemmen, jonguh!
---

Wollah, ballet is gewoon dansen zonder kletsen

Yo mattie, ballet, check: gozers en meiden die over het podium vliegen en niemand die één woord zegt, stom-stil, tintin! Wie doet dan al het praatwerk, jonguh? Ik, met muziek, want de noten moeten vertellen wat de mond niet mag, ouwe! In mei 1875 komt Vladimir Begichev van het Bolshoi Theatre bij mij aanzetten, breezy, met een opdracht onder zijn arm. Hij smijt 800 roebel op tafel, bro, en ik meteen: cashen, fam, lekker bezig!

Half voor de poen, half voor de kick

Waarom ik ja zeg, vraag je? Deels voor de centen, jonguh, want ik kon die poen goed gebruiken, geen grap! Maar de andere helft, ouwe? Ik wou al járen zo'n ballet-ding proberen, nieuwsgierig als een kat, mattie! Dus ik teken, geen gezeur, en m'n pen gaat los als een beest! Zwanen, een prins, een meer, en meer zeg ik niet, fam, check!

Schrijven, schrijven, schrijven, nul slaap

Van augustus 1875 tot april 1876 zit ik eraan vast, bro, pen in de vuist, koffie in de ader, helemaal kapot gewerkt! Tussen oktober en december 1875 doe ik de orkestratie, dus alle partijen verdelen over de instrumenten, puzzelen als een gek, sahbi! Dan nog sleutelen in februari en april 1877, wollah, want perfectie is een zware verslaving, mattie! Mijn hoofd was een volle bak vol zwanen die maar niet wilden zwijgen, echt een zooitje, lit!

Wie schreef dat verhaal? Niemand die het zeker weet

Het verhaal komt uit een Duits sprookje, bro, en speelt in de middeleeuwen in Duitsland, hoe oud-school is dat?! Het origineel heeft vier aktes, fam, dus lekker lang zitten, neem een snack mee, check! Wie het libretto kraakte? Het verhaal gaat dat Begichev en de danser Vasily Geltser het deden, zegt m'n broer Modest, maar zeker weten doet niemand, jonguh! Modest knipt en plakt er zelf ook in, ouwe, m'n eigen broer als redacteur, dikke family business, tintin!

Een orkest zo dik dat de buren bellen

Ik trek alles uit de kast, mattie: dubbele houtblazers, vier hoorns, cornetten en trompetten, wollah! Daar komt laag koper bij, ouwe, en een gigantische batterij slagwerk, kanjer van een lawaaifabriek! Een glockenspiel pingelt erdoorheen, de harp glijdt eroverheen als boter en de strijkers dragen de hele boel, breezy! Je oren roepen: 'bro, rustig nou!', maar ik roep: 'nee, nog harder, fam!'

Een walsje dat te laat op de tel binnenglipt

Even over de Waltz uit de eerste akte, nummer 2, mattie, in A-majeur en 3/4, dus een-twee-drie, een-twee-drie, simpel, jonguh! Maar de melodie dropt pas op de tweede tel, fam, als een gozer die stiekem te laat het feestje binnenglipt, check! In het kasteelpark vieren ze dat prins Siegfried volwassen is, bro, een mega-party zonder gezeur, wollah! Maar boven al dat gedans zie ik al zwanen zweven, ouwe, en daar gaat het straks gierend over, hou je vast!

Première in Moskou en iedereen zit klaar

Op 4 maart 1877 is het zover, jonguh, in het Bolshoi Theatre in Moskou, in Rusland zelf nog 20 februari, tintin! Het is een benefietavond voor Pelageya Karpakova, mattie, en zij danst Odette en Odile, twee rollen, wat een kanjer! Julius Reisinger bedenkt de pasjes, fam, en Stepan Ryabov zwaait met het stokje, lekker bezig, wollah! Victor Gillert speelt prins Siegfried en Sergey Sokolov speelt Von Rothbart, bro, en die naam klinkt al als slechte vibes, ouwe!

De recensenten: kapot chagrijnig

En de kritiek, jonguh? Koud als een ijsblok, bro: de muziek is te lawaaiig, te Wagneriaans en te symfonisch, zeggen ze, wollah! Choreografie? Fantasieloos, roepen die zeurpieten, au, dat steekt, fam! Toch blijft de productie in het repertoire tot 1882/83, check, dus flop of geen flop, daar kun je nog eindeloos over ruziën, tintin! Zelf ben ik ook streng: na Sylvia van Delibes in Wenen schrijf ik dat Swan Lake er verreweg armer bij is, breezy, aua, mattie!

Last-minute remixes op bestelling

Reisinger wil een Russische Dans, bro, dus ik lever een Russische Dans, geen discussie, wollah! En op 8 mei 1877 schrijf ik nieuwe pas de deux-muziek voor het debuut van Anna Sobeshchanskaya, mattie, om die van Minkus te vervangen! Bar voor bar loop ik zijn muziek na, ouwe, zelfde maat, zelfde plek, een kopieermachine met gevoel, jonguh! Dus ja, ik ben ook gewoon een bestelservice, fam, maar dan met Michelinsterren-kwaliteit, check!

Ik ben weg, maar de zwanen komen terug

In 1893 ga ik dood, bro, dus ik mis de comeback van Swan Lake, wat een pech, jonguh! Op 27 januari 1895 pakken Marius Petipa en Lev Ivanov het weer op in het Mariinsky Theatre in Sint-Petersburg, met Riccardo Drigo voor het orkest, wollah, beest van een team! Pierina Legnani knalt er 32 fouettés in, fam, draaien, draaien, draaien, haar been was gewoon een tolletje, tintin! En of Siegfried en Odette er goed uitkomen? Mijn mond blijft dicht, mattie, ga zelf kijken, want dit gaat je recht in je ziel snijden!
---
Yo mattie, check, dat was 'm dan: het hele verhaal achter Swan Lake, van die eerste roebels tot het laatste zwaantje, wollah! Eerlijk, jonguh, vond je het een beest van een reis om de backstory van Swan Lake te leren kennen, of ben je al weg-gezapt, ouwe? Want kijk, in 1877 kreeg ik van de critici een koude douche, breezy gezegd, en toch bleef die show gewoon staan tot 1882/83! Ik ging dood in 1893, bro, dus die glow-up van 1895 met Petipa en Ivanov heb ik nooit gezien, dikke pech, safe! En nu, fam, zwemmen die zwanen nog altijd rondjes over de hele wereld, kanjer van een ding, geen grap! Maar hoor, mattie, er valt nog zóveel meer te graven in Swan Lake, tintin! Denk aan die 32 fouettés van Pierina Legnani in 1895, gozer, of aan de manier waarop ik de zwanen in b-mineur laat zingen, lekker bezig! Dus klik die links hieronder aan, boy, en duik zelf dieper het meer in, want daar ligt nog genoeg poen aan muziek te wachten, wollah! Ik zie je bij het water, jonguh, en neem je oren mee!