SYMPHONY NO 6 VAN TCHAIKOVSKY
DE MOOISTE MOMENTEN
Symphony No. 6 in B minor, Op. 74 ("Pathétique")
Ik ben Tchaikovsky, en ik wil je graag de mooiste momenten uit mijn Symphony No 6 laten horen. Ik schreef dit werk in 1893 en ik was er trots op, ook al reageerde het publiek bij de eerste uitvoering een beetje verbaasd. De bijnaam Pathétique heeft trouwens niets met zielig te maken, want het Russische woord betekent vol hartstocht en gevoel. Ben je benieuwd naar de mooiste momenten uit Symphony No 6? Ik leid je er rustig doorheen, zodat je weet waar je op kunt letten en waarom die plekken zo veel voor me betekenen. Als we de mooiste momenten samen hebben beluisterd, geef ik je daarna nog een paar manieren om Symphony No 6 verder te ontdekken.
---
De fagot mag als eerste de kou in
Ik begin de symfonie met één fagot die helemaal alleen zacht in de diepte zit te mompelen, zoals iemand die als eerste in een donker huis wakker wordt en nog niemand wil storen. Het Adagio kruipt in b-mineur langzaam vooruit en pas daarna komt het Allegro non troppo op gang, dus een daverende opening moet je bij mij niet verwachten.
Een wals met een tel te veel
Ik laat het tweede deel als een wals beginnen, maar dan met vijf tellen in plaats van drie, dus wie braaf meetelt en probeert mee te dansen, trapt zijn partner gegarandeerd op de tenen. Het klinkt zacht en zwierig in D-majeur, maar het wiegt net een beetje scheef, waardoor je telkens het gevoel houdt dat de vloer iets afloopt.
Een mars die eerst op zijn tenen loopt
Ik zet in het derde deel een mars in gang die nog nauwelijks als mars klinkt, want in G-majeur dribbelen er eerst snelle, lichte noten voorbij als een groep mensen die haastig een bus probeert te halen. Langzaam groeit het uit tot een stevige, bijna triomfantelijke stap, en dan weet je nog niet dat er daarna geen luide finale komt, maar een heel langzame, precies zoals ik Davydov al had aangekondigd.
Geen confetti, wel een zucht
Ik sluit af met een finale die ik Adagio lamentoso heb genoemd, en dat betekent precies wat je denkt: langzaam en klagend, dus geen confetti en geen vrolijk applaus om de hoek. In b-mineur dalen de noten als trappen naar beneden, de spanning stijgt nog één keer tot een groot verlangen, en daarna dooft alles zachtjes uit.
---
Aan het einde van mijn symfonie sterft de muziek langzaam weg, tot er bijna niets meer overblijft. Zo wilde ik het ook: geen daverende finale, maar een lang, langzaam Adagio waarin alles tot rust komt. Bij de première in oktober 1893 in Saint Petersburg merkte ik wel enige verbijstering in de zaal, maar ik was trots op dit werk. Negen dagen later overleed ik, en daarom horen veel luisteraars er sindsdien iets extra's in. Wat ik precies met mijn geheime programma bedoelde, heb ik nooit verteld, en ik laat het graag een raadsel blijven. Heb je met plezier gelezen over de mooiste momenten uit Symphony No 6? Er valt nog veel meer te ontdekken, zoals de mars in het derde deel en de woeste fuga midden in het eerste deel. Neem ook eens de tijd om het hele werk van begin tot eind te beluisteren, want het duurt tussen de vijfenveertig en vijftig minuten. Klik gerust op de links hieronder om nog meer over Symphony No 6 te ontdekken.