Van zonsopgang tot trollenhol bij Griegs Peer Gynt Suite No 1
I. Morning Mood
Peer Gynt Suite No. 1, Op. 46
Ik ben Edvard Grieg, en ik neem je graag mee door het eerste deel van mijn Peer Gynt Suite No 1, I. Morning Mood. Je hoort hoe een rustige melodie van fluit en hobo langzaam groeit naar het eerste forte, het moment waarop volgens mijn eigen woorden de zon door de wolken breekt. Wil je merken of je een stuk als dit herkent zodra het klinkt, dan leren mijn collega-componisten en ik je dat hier, dus kijk eens in de Trainer .
---
Zo luister je zonder diploma
Je hoeft niets van klassieke muziek te weten om Morning Mood te kunnen volgen, je hoeft alleen een paar minuten stil te zitten. Let eerst op de melodie van de fluit en de hobo, want die gebruikt maar vijf tonen en klinkt daardoor open en ongehaast. Hoor daaronder de strijkers, die in een wiegende zesachtste maat een zacht tapijt neerleggen waar de melodie op kan rusten. Wacht dan op het eerste forte, want dat is het moment waar het hele stuk naartoe groeit.Een titel met een woestijn erin
De titel komt uit het toneelstuk, waar dit stuk de vierde akte opent en Peer gestrand zit in de Marokkaanse woestijn. Het is daar dageraad, en ik wilde dat je dat langzame ontwaken kon horen zonder dat iemand er een woord bij zegt. Veel luisteraars zien bij het concertstuk liever een Noorse zonsopgang voor zich, en daar wordt dus verschillend over gedacht. Zelf heb ik het eerste forte omschreven als de zon die door de wolken breekt, en dat beeld werkt op elke plek waar het ochtend wordt.Geen sonate, geen rondo, wel een zonsopgang
Bij de vorm heb ik niet gekozen voor een sonate of een rondo, maar voor iets dat meer lijkt op een tafereel dat langzaam groeit. Je kunt het stuk in drie delen horen: een stille opening, een opbouw naar het eerste forte en een terugkeer naar rust. Het geheel staat onder één aanduiding, Allegretto pastorale, en blijft van begin tot eind in die rustige zesachtste maat. Ik neem de drie delen hieronder een voor een met je door.Deel 1: De wereld klopt nog niet aan
Het eerste deel staat in E-groot, een toonsoort die van nature helder en vriendelijk klinkt. Fluit en hobo wisselen elkaar af met hun eenvoudige melodie, en de strijkers houden zich zo zacht dat je ze eerder voelt dan hoort. Er gebeurt hier bewust bijna niets, want ik wilde dat de luisteraar eerst rustig kon wennen aan het licht. De stemming is die van iemand die wakker is, maar nog niet van plan is om op te staan.Deel 2: Het licht wint het van de gordijnen
In het tweede deel begint de muziek te klimmen en wordt het klankbeeld steeds voller. Er komen meer instrumenten bij, alsof een voor een de ramen worden opengezet en de kamer vol raakt met daglicht. Dan komt het eerste forte, het hoogtepunt van het stuk, waar de zon voor het eerst door de wolken breekt. De stemming slaat hier om van slaperig naar stralend, en dat is de grootste verandering in het hele stuk.Deel 3: De dag mag beginnen
Na het hoogtepunt laat ik de spanning weer weglopen, zodat het geen schreeuwend einde wordt. De melodie van het begin keert terug en klinkt nu iets zekerder, als een bekende die je na een nacht slapen weer ziet. Het volume zakt, de beweging wordt rustiger en het stuk sluit af in dezelfde zachte stemming waarmee het begon. Zo vertelt de muziek het hele verhaal van een ochtend, van het eerste licht tot het moment dat de dag er echt is.Druk maar op play
Nu is het jouw beurt om Morning Mood zelf te beleven. Zet de muziek aan, leun achterover en laat de klanken rustig over je heen komen. Denk onderweg misschien terug aan wat ik je vertelde over de melodie, het eerste forte en de drie delen. Ik hoop dat je het net zo mooi vindt om te horen als ik het vond om te schrijven.---
Zo, nu je Morning Mood een paar keer hebt beluisterd, hoop ik dat het voor jou net zo rustig begint als voor mij. Vond je het leuk om meer te leren over de luistergids van I. Morning Mood uit Peer Gynt Suite No 1? Als je er na afloop nog even over nadenkt, merk je misschien dat een simpele melodie van vijf tonen en een langzaam groeiend licht genoeg zijn om een hele ochtend op te roepen. Of je nu een woestijn voor je ziet of liever een Noorse zonsopgang, allebei mogen ze blijven bestaan, want niemand weet precies welk landschap de luisteraar het best bij deze muziek past. Er valt in mijn Peer Gynt Suite No 1 nog veel meer te ontdekken, want na dit eerste deel volgen nog The Death of Åse, Anitra's Dance en In the Hall of the Mountain King. Elk van die stukken vertelt een heel eigen verhaal, in een andere toonaard en met een heel ander gevoel. Klik gerust op de links hieronder om verder te luisteren en meer over mijn Peer Gynt Suite No 1 te ontdekken. Ik hoop dat je telkens iets nieuws hoort, ook als je een stuk al kent.