Barbierskil dropt dikke kapseltori over The Barber of Seville Overture van Rossini
De backstory

Drie keer cashen met dezelfde beat, wollah!

Ewa neef, pak je stoel vast, want die hele The Barber of Seville Overture heb ik gewoon keihard gerecycled uit mijn eigen oude doos, geen grap, spang toch! Iedereen en z'n moeder flasht dat ik deze tune speciaal voor die kapper in elkaar heb gedraaid, maar ik dropte 'm al in 1813 in Milaan voor mijn serieuze opera Aureliano in Palmira in het Teatro alla Scala, tantoe slimme zet van mij! Waarom zou ik als een malle nieuwe noten gaan zweten als deze pokoe al gruwelijk vlamt en die gasten in een andere stad 'm toch nog nooit hebben gecheckt, mattie? Gewoon knippen, plakken en opnieuw doekoe harken bij de kassa, ouwe, dat is pas echt boevenwerk van het hoogste level, lekker bezig!

Engelse koningin op herhaling, jonguh!

Twee jaar later, in 1815, zat ik dus lekker te chillen in Napels en ik dacht: faka met nieuw werk schrijven, ik gooi diezelfde ouverture gewoon nog een ronde in de strijd, broer! Ik heb die orkestratie een beetje opgepimpt voor mijn historische drama Elisabetta, regina d'Inghilterra in het Teatro San Carlo, en die Napolitanen vraten het op als warme broodjes, zweer het je! Daarom hoor je in The Barber of Seville Overture ook nul komma nul melodieën uit de opera zelf terug, strijder, want heel die track bestond al jaren voordat die barbier überhaupt in m'n bol opkwam, bizar toch! Eerst een keizer in de woestijn, toen een chique koningin en daarna een bijdehante kapper op exact dezelfde beat, gap, ik ben gewoon de koning van het hergebruik, hayek lijp!

Dubbele hustle van Napels naar Rome

Check mijn situatie begin 1816 dan: ik ben pas drieëntwintig jaar jong, al helemaal het mannetje als muzikaal directeur van de koninklijke theaters in Napels onder impresario Domenico Barbaia, en nog steeds pak ik daarnaast losse klussen mee, beest! Op 15 december 1815 belt hertog Francesco Sforza-Cesarini mij dus op voor een komische opera tijdens het carnaval in het Teatro Argentina in Rome, dus ik zeg gelijk: is goed, kom maar door met die flappen, vriend! Sommige roddelaars roepen dat ik die hele opera toen in twaalf of dertien dagen op papier heb geknald, maar geleerden schatten het eerder op twee of drie weken, al blijft dat alsnog zieke haastklus, wollah! Met zo'n strakke deadline ga je toch niet nog een compleet nieuwe opening zitten pennen als je nog een dikke knaller op de plank hebt liggen, kil, ik ben gekke Henkie niet!

De vage mythe van de verdwenen Spaanse tape

Er gaat trouwens nog een lauwe roddel rond van ene Edmond Michotte dat ik eerst wel een gloednieuwe ouverture had gefikst vol Spaanse volkswijsjes die tenor Manuel García mij had toegeschoven, ouwe! Volgens dat sterke verhaal zou die partituur vlak na het begin ineens kwijt zijn geraakt, maar moderne wetenschappers zeggen glashard: broodje aap, neef, niemand gelooft die fabeltjeskrant! Wat wel honderd procent echt speelde, is dat ik een beetje moest oppassen voor die oude eindbaas Giovanni Paisiello, die in 1782 al een superpopulaire versie van hetzelfde toneelstuk van Beaumarchais had gedropt, spang! Om die veteraan niet op z'n tenen te trappen, noemde ik mijn opera bij de start maar braaf Almaviva, o sia L'inutile precauzione, beetje schijnheilig respect tonen voor de bühne, je weet zelf!

Chaos, fluitconcerten en rellen op de première

Nou, die beleefde titel hielp dus geen ene moer, want op 20 februari 1816 tijdens de première in het Teatro Argentina zat de zaal alsnog ramvol zure fanboys van Paisiello die alleen maar kwamen om te rellen, bro! Ik zat zelf achter het toetsenbord als maestro al cembalo om de boel aan te sturen, maar wollah, alles wat fout kon gaan op dat podium ging ook echt compleet naar de knoppen, tantoe gênant! Struikelende zangers, kapotte spullen en een publiek dat zo hard zat te joelen en te fluiten dat je mijn zieke muziek amper boven die herrie uit hoorde komen, echt een legendarisch fiasco, mattie! Maar ik liet me niet kisten door die haters, jonguh, want bij de tweede avond draaide de wind honderdtachtig graden en was die show ineens een gruwelijke triomf waar iedereen voor klapte!

Luie sonatevorm voor snelle boys

Hoe ik die The Barber of Seville Overture in elkaar heb geschroefd is eigenlijk net zo brutaal als mijn hele werkwijze, gap, want ik gebruik een ingekorte sonatevorm zonder doorwerking, gewoon de bocht afsnijden! Normaal gaan componisten in het middenstuk urenlang moeilijk lopen doen met hun thema's, maar ik skip die hele saaie boel en spring na een korte overgang bam, rechtstreeks van de expositie naar de reprise, kaolo strak! We trappen af in E-groot op standje Andante maestoso, duiken dan vol het gas erop in E-klein met een Allegro con brio en eindigen weer stralend in E-groot met een razendsnelle Più mosso als toetje, vriend! Geen tijd te verliezen met intellectueel gedoe, strijder, ik wil gewoon dat je vanaf seconde één op het puntje van je stoel zit te stuiteren, lekker bezig!

De hele blaasband en de grote trom op je dak

Om die tent in Rome helemaal af te breken, heb ik een flinke bak herrie opgetrommeld met fluiten, hobo's, klarinetten en fagotten die lekker door elkaar heen tetteren, ouwe! Daarachter zet ik hoorns, trompetten en een trombone neer voor het zware koperwerk, plus pauken, bekkens en een dikke grote trom die elke klap recht in je maag laat landen, wollah! Die strijkers moeten ondertussen overuren draaien met al die razendsnelle nootjes, neef, hun vingers vliegen bijna in de fik terwijl die houtblazers er speelse melodietjes overheen strooien, echt beest! Als die bekkens en die grote trom op het einde samen losgaan, broer, dan trilt het stucwerk gewoon van het plafond in het theater, geen grap!

Waarom heel Parijs mij Monsieur Crescendo noemde

Het geheim achter die verslavende energie is natuurlijk mijn eigen gepatenteerde trucje, de enige echte Rossini-crescendo, waarmee ik elke zaal helemaal gek maak, mattie! Het recept is tantoe simpel maar dodelijk effectief: ik pak één kort zinnetje en herhaal dat telkens opnieuw, steeds een tandje harder en een octaafje hoger, terwijl er bij elk rondje meer instrumenten aansluiten, spang! Je begint op fluistertoon met alleen wat strijkers en voor je het weet staat het volledige orkest op maximaal volume in je gezicht te blazen, jonguh, pure muzikale adrenaline! Die Fransen vonden dat zo'n zieke verslaving dat ze mij in Parijs meteen de bijnaam Monsieur Crescendo gaven, en eerlijk, die eretitel draag ik met dikke trots, kil!

Van illegale kopietjes naar officiële boeken

Vlak na die hectische start in Rome doken de uitgevers er bovenop als hyena's, vriend, want Casa Ricordi in Milaan en Nicolas-Raphaël Carli in Parijs brachten razendsnel de eerste vocale partituren uit voor thuis op de piano! Voor de volledige orkestpartituur moesten de echte liefhebbers wel nog even geduld hebben tot de jaren 1820, toen Ratti, Cencetti and Comp. in Rome eindelijk het hele pakket lieten drukken, ouwe! Tegenwoordig hebben die studiebollen van de Fondazione Rossini alles netjes gecatalogiseerd onder code EC I/20, en op het internet bij IMSLP vind je de boel terug onder nummer IGR 76, mocht je zelf willen neuzen, gap! Van een haastig gerecyclede partituur bij kaarslicht naar officiële catalogusnummers in dikke bibliotheken, wollah, mijn knip-en-plakwerk heeft het aardig ver geschopt!

Bugs Bunny maakt mijn track onsterfelijk, neef!

Maar de allerlijpste flex kwam pas veel later, in 1950, toen regisseur Chuck Jones bij Warner Bros. mijn muziek gebruikte voor die legendarische Looney Tunes-tekenfilm Rabbit of Seville, echt bizar! Daarin zie je dat bijdehante konijn Bugs Bunny op de maat van mijn ouverture het kale koppie van Elmer Fudd verbouwen met scheerschuim, fruit en bijlen, ik heb me kapot gelachen, bro! Door die cartoon kent werkelijk elke snotneus op deze aardbol mijn deuntje uit z'n hoofd nog voordat ze überhaupt weten wat een operagebouw van binnen is, tantoe gruwelijk! Zo zie je maar, strijder, een track die ik in 1813 voor een vergeten keizer schreef, leeft gewoon eeuwig door dankzij een getekend konijn in een kappersstoel, lekker bezig toch!